میترا مهران در شورای امنیت: افغانستان زیر حاکمیت طالبان با آپارتاید جنسیتی و سرکوب سازمان‌یافته روبه‌رو است

میترا مهران، فعال حقوق بشر افغانستان، در نشست شورای امنیت سازمان ملل متحد، وضعیت کنونی حقوق بشر در افغانستان را «آپارتاید جنسیتی» خواند و هشدار داد که طالبان طی نزدیک به پنج سال گذشته، نظامی مبتنی بر سرکوب ساختاری و تبعیض سازمان‌یافته علیه زنان و گروه‌های آسیب‌پذیر ایجاد کرده‌اند.

او در سخنرانی خود گفت که بایگانی عدالت افغانستان، با ثبت و مستندسازی فرمان‌ها و سیاست‌های طالبان و همچنین مقاومت زنان افغانستان، در تلاش است تا زمینه پاسخگویی و عدالت را در آینده فراهم سازد.

به گفته مهران، طالبان از زمان بازگشت به قدرت در سال ۲۰۲۱، بیش از ۲۳۰ فرمان و دستورالعمل صادر کرده‌اند که حقوق اساسی زنان و دختران را به‌طور گسترده محدود ساخته است. او تأکید کرد که این محدودیت‌ها حوزه‌های مختلفی از جمله آموزش، اشتغال، آزادی رفت‌وآمد، دسترسی به خدمات صحی و آزادی بیان را دربر می‌گیرد.

این فعال حقوق بشر تصریح کرد که سرکوب زنان در افغانستان تنها مجموعه‌ای از محدودیت‌های پراکنده نیست، بلکه بخشی از یک سیاست هدفمند و نظام‌مند برای حذف زنان از عرصه عمومی و کنترل زندگی آنان است.
مهران همچنین از قوانین تازه طالبان انتقاد کرد و گفت برخی از این قوانین تبعیض جنسیتی را نهادینه کرده، خشونت خانوادگی را تسهیل می‌کنند و برای منتقدان حکومت مجازات‌های سنگین در نظر گرفته‌اند. به گفته او، شماری از مقررات جدید نیز ازدواج کودکان را تسهیل کرده و حق زنان برای دسترسی به طلاق و جدایی را بیش از پیش محدود ساخته است.

او وضعیت اقلیت‌های قومی و مذهبی، به‌ویژه زنان شیعه و اسماعیلی را نیز نگران‌کننده توصیف کرد و افزود که این گروه‌ها با اشکال مضاعفی از تبعیض و محرومیت روبه‌رو هستند.

مهران در ادامه از موارد متعدد بازداشت‌های خودسرانه، شکنجه، خشونت جنسی و قتل زنان فعال خبر داد و گفت بسیاری از زنان به دلیل فعالیت‌های مدنی و حقوق بشری هدف سرکوب قرار گرفته‌اند.
او همچنین نسبت به پیامدهای انسانی سیاست‌های طالبان هشدار داد و گفت میلیون‌ها نفر در افغانستان به کمک‌های بشردوستانه نیاز دارند و زنان و دختران بخش بزرگی از آسیب‌دیدگان این بحران را تشکیل می‌دهند. به گفته او، محدودیت‌های اعمال‌شده بر زنان امدادگر نیز روند کمک‌رسانی را با مشکلات جدی مواجه کرده است.
این فعال حقوق بشر از جامعه جهانی خواست از عادی‌سازی روابط با طالبان بدون پاسخگویی و رعایت حقوق بشر خودداری کند و بر مشارکت مؤثر زنان در تمامی روندهای سیاسی مرتبط با افغانستان تأکید ورزید.
مهران در پایان از شورای امنیت و نهادهای بین‌المللی خواست با استفاده از سازوکارهای حقوقی و قضایی، از جمله نهادهای بین‌المللی تحقیقاتی و قضایی، عاملان نقض حقوق بشر در افغانستان را پاسخگو سازند و تأکید کرد که وضعیت افغانستان آزمونی برای اعتبار نظام بین‌المللی در دفاع از حقوق بشر و عدالت است.
گزارشگر شهبانو نوری