مذاکرات آمریکا و ایران در اسلامآباد بدون توافق به پایان رسید؛ آتشبس شکننده ادامه دارد
اسلامآباد — ۲۳ فروردین ۱۴۰۵ (۱۲ آوریل ۲۰۲۶)
مذاکرات مستقیم و سطح بالای ایالات متحده و ایران در پایتخت پاکستان پس از بیش از ۲۰ ساعت گفتگوی فشرده، بدون دستیابی به توافق نهایی به پایان رسید. این نخستین مواجهه رو در رو در دهههای اخیر میان دو کشور بود که با میانجیگری پاکستان برگزار شد.
معاون رئیسجمهور آمریکا، جیدی ونس، که رهبری هیئت آمریکایی را بر عهده داشت، پس از پایان مذاکرات اعلام کرد: «ما بهترین و نهاییترین پیشنهاد خود را ارائه دادیم، اما ایران شرایط ما را نپذیرفت.» وی افزود که توقف کامل برنامه هستهای ایران یکی از اهداف اصلی بوده که محقق نشده است. از سوی دیگر، منابع ایرانی از «زیادهخواهی» آمریکا سخن گفته و مذاکرات را «فشرده اما بدون پیشرفت قطعی» توصیف کردهاند.
این مذاکرات در هتل سرینا اسلامآباد — تحت تدابیر امنیتی شدید — برگزار شد و هیئت آمریکایی شامل ونس، استیو ویتکوف (فرستاده ویژه ترامپ) و جارد کوشنر بود. هیئت ایرانی نیز به ریاست محمدباقر قالیباف (رئیس مجلس) و با حضور عباس عراقچی (وزیر امور خارجه) در آن شرکت داشت.
زمینه درگیری و آتشبس
مذاکرات در پی جنگ گسترده ۲۰۲۶ میان ایران، آمریکا و اسرائیل شکل گرفت که منجر به کشته شدن هزاران نفر، اختلال شدید در تنگه هرمز و نوسانات شدید بازار انرژی جهانی شد. پس از هفتهها درگیری، دو طرف با پیشنهاد پاکستان به آتشبس موقت دو هفتهای (از ۸ آوریل) دست یافتند تا زمینه برای گفتوگو فراهم شود. پاکستان با نقشآفرینی فعال نخستوزیر شهباز شریف و ارتشبد عاصم منیر، خود را به عنوان میانجی بیطرف مطرح کرد.
اختلافات کلیدی
طرفین بر سر موضوعاتی مانند:
• وضعیت برنامه هستهای ایران
• آزادی کامل navigation در تنگه هرمز
• آتشبس پایدار در لبنان
• رفع تحریمها و آزادسازی داراییهای بلوکهشده
اختلافات عمیقی دارند. ایران کنترل تنگه هرمز را غیرقابل مذاکره میداند، در حالی که آمریکا بر محدودسازی فعالیتهای هستهای و کاهش نفوذ منطقهای تهران تأکید دارد.
واکنشها
پاکستان این مذاکرات را «گامی مثبت به سمت ثبات منطقهای» خوانده و اعلام کرده که تلاش برای ادامه دیپلماسی ادامه خواهد یافت. با این حال، تحلیلگران هشدار میدهند که بیاعتمادی تاریخی، تحولات میدانی (مانند تحرکات نظامی باقیمانده) و فشارهای داخلی در هر دو کشور، احتمال بازگشت به تنش را بالا نگه داشته است.
تا لحظه انتشار این گزارش، آتشبس موقت همچنان برقرار است، اما شکنندگی آن مشهود است. بازارهای جهانی انرژی با نگرانی تحولات آتی را دنبال میکنند.
مذاکرات آمریکا و ایران در پاکستان؛ فرصت صلح یا آتشبس شکننده؟
